صنایع دستی ایران

0

صنایع دستی به طور عام به آن دسته از فعالیت هایی گفته می شود که به تولید و ساخت دستی بعضی از ابزارها، لوازم و وسیله ها با رعایت اصول زیبایی شناسی می پردازد. این به معنای استفاده از ابزارها ی خاص در طی روند تولید نیست . مثلا در سفال ، از دیرباز، چرخ سفالگری بکار می رفته است.  این هنر – صنعت ها ، در سرزمین های مختلف ، متناسب با اقلیم و بافت فرهنگی و اجتماعی و اقتصادی، میتواند شکل های بسیار متنوعی به خود  گیرد. این اشکال متنوع ، همواره در بردارنده ی بسیاری از ویژگیهای فرهنگی و اجتماعی و اعتقادی ، آن منطقه می باشد.

چگونگي پيدايش صنايع دستي

در حدود 8000 سال قبل که به عصر نوسنگي معروف است، مردمي در منطقه وسيعي در آسياي جنوب غربي زندگي مي کردند که براي نخستين بار در گروههاي کوچک جمع آمده، در يک مکان ساکن شدند و اولين دهکده ها را به وجود آوردند. آثار به دست آمده از دوران پارينه سنگي، ميان سنگي و نوسنگي، گواه بر فعاليت انسان در ساخت ابزار و وسايل سنگي است. ابزارهايي چون تيغه هاي دندانه دار و به شکلهاي مختلف هندسي در مکانهايي مانند بيستون و غارهاي هوتو و کمربند به دست آمده است. انساني که ياد گرفته بود با کاشتن دانه هاي خوراکي مقدار بيشتري از آن را به دست آورد، ناگزير بود آن را در جايي ذخيره کند. او ظرفهايي را مي خواست که در برابر گرما و رطوبت هوا مقاومت داشته باشد و غلات، در آن فاسد نشود. از اين رو انسان دوران نوسنگي با الهام از همان شکلهاي طبيعي و با آميختن آب و خاک، اولين ظرفهاي سفالي را ساخت.

 

صنايع دستي را تعريف کنيد؟

صنايع دستي که هم مي تواند، حالت کارگاهي و هم حالت خانگي داشته باشد، همانند صنايع کوچک قابليت استقرار در شهر و روستا را دارد، بدون نياز به فن آوري پيشرفته، بيشتر متکي به تخصصهاي بومي و سنتي است و قسمت اعظم مواد اوليه مصرفي آن در داخل کشور قابل تهيه مي باشد. افزون بر اين، صنايع دستي هر دو ويژگي مصرفي و هنري را داشته، برخوردار از بينش، ذوق، انديشه و فرهنگ توليد کننده نيز هست و در مجموع آن را يک هنر- صنعت ناميده اند.

صنايع سبک را تعريف کنيد؟

صنايع سبك در مقايسه با صنايع سنگين، نيازمند تجهيزات و به همان نسبت سرمايه کمتر و نيروي انساني با تخصصهاي نسبتاً پايين است. لازمه استقرار آن، بهره گيري از ماشين آلات خودکار و نيمه خودکار است

 

صنايع سنگين را تعريف کنيد؟

صنايع سنگين زمينه ساز توسعه اقتصادي هر کشور است و از آن به عنوان «صنايع مادر» نيز ياد مي شود؛ نيازمند سرمايه گذاري بسيار زياد، ماشين آلات و تجهيزات عمده نيروي انساني و برخوردار از تخصصهاي فني مي باشد.

ويژگيهاي صنايع دستي را از نظر اقتصادي

  1. سهولت ايجاد مراکز توليد
  2. بي نيازي به سرمايه هاي کلان
  3. اشتغال زا بودن اين «هنر – صنعت»
  4. وجود ارزش افزوده بالا
  5. جنبه هاي کاربردي و تزئيني
  6. داشتن زمينه اي مناسب براي جلب جهانگرد و صادرات

ويژگيهاي صنايع دستي ايران

  1. صنايع دستي ايران محملي براي ميراث فرهنگي و هنري اين مرز و بوم است که ريشه در اعتقادات مذهبي و باورهاي قومي و نيز قوه ابتکار و خلاقيت استادکاران ايراني دارد.
  2. امکان تأمين قسمت عمده مواد اوليه مصرفي از منابع داخلي؛
  3. همانند و شبيه نبودن اين فرآورده هاي توليد به يکديگر؛
  4. انجام قسمتي از مراحل اساسي توليد به وسيله دست و ابزار و وسايل دستي؛
  5. خود مصرفي بودن بخش عمده توليد و برآورده ساختن نيازهاي داخلي؛

طبقه بندي صنايع دستي ايران

  1. طراحي سنتي و نگارگري
  2. سفالگري و سراميک سازي
  3. هنرهاي مرتبط با فلز
  4. رودوزي ها و بافتني ها
  5. هنرهاي مرتبط با چوب
  6. سنگ تراشي و حکاکي روي سنگ
  7. بافته هاي داري
  8. رنگرزي و چاپ سنتي
  9. حصير بافي
  10. نساجي سنتي
  11. صحافي و جلد سازي سنتي
  12. فرآورده هاي پوست و چرم
  13. شيشه گري
  14. آثار لاکي و روغني
  15. ساير صنايع دستي

 

 

Share.

About Author

Leave A Reply